Tiêu chảy kéo dài? Hãy tìm cách chẩn đoán chính xác cho đàn lợn của bạn

Hãy tìm hiểu lý do tại sao phương pháp sản xuất ba địa điểm hiện đại che giấu các triệu chứng thực sự của bệnh kiết lỵ ở lợn và làm thế nào việc xét nghiệm chẩn đoán chính xác có thể giúp đàn lợn của bạn tiết kiệm tới 10 đô la mỗi con.

Bài viết của  Jennifer Shike

 Ngày 27 tháng 8 năm 2026, 17:24

(Ảnh: Elanco Animal Health)

Bệnh kiết lỵ ở lợn (thường được gọi là tiêu chảy ra máu) là một vấn đề gây thiệt hại lợi nhuận mà Tiến sĩ Mark Hammer cho rằng các nhà sản xuất thịt lợn không còn phải đối mặt nữa. Với ước tính thận trọng về thiệt hại từ 5 đô la/con lợn đến dự báo thực tế hơn là 10 đô la/con, Tiến sĩ Hammer không hiểu tại sao căn bệnh này vẫn còn xuất hiện trong sản xuất thịt lợn hiện đại.

“Bệnh kiết lỵ ở lợn là một căn bệnh rất tốn kém, nhưng do cách chúng ta chăn nuôi lợn hiện nay trong mô hình sản xuất ba địa điểm nên biểu hiện lâm sàng đã thay đổi,” Hammer, một chuyên gia tư vấn kỹ thuật về lợn của Elanco Animal Health, người đã tập trung vào lĩnh vực chăn nuôi lợn gần bốn thập kỷ, cho biết. “Biểu hiện lâm sàng khác biệt đáng kể so với nhiều năm trước đây ở các trang trại chăn nuôi khép kín từ khi sinh đến khi xuất chuồng. Vì vậy, bệnh có thể không được nhận biết trong một thời gian dài ở các đàn lợn của người chăn nuôi.”

Tiêu chảy có liên quan đến việc giảm khả năng hấp thụ chất dinh dưỡng và có thể ảnh hưởng đến tốc độ tăng trọng trung bình hàng ngày và hiệu quả sử dụng thức ăn. Biết cách nhận biết và loại bỏ triệu chứng này là những bước quan trọng để duy trì lợi nhuận cho đàn gia súc của bạn.

Cách nhận biết các triệu chứng hiện đại của bệnh kiết lỵ ở lợn

Bệnh kiết lỵ ở lợn do vi khuẩn Brachyspira hyodysenteriae gây ra . Loại vi khuẩn này dẫn đến hiện tượng có máu tươi trong phân – máu tươi mà bạn có thể nhìn thấy rõ ràng, Hammer cho biết.

Việc nắm rõ các cấp độ bệnh tiêu chảy ở lợn rất quan trọng để giao tiếp hiệu quả và phát hiện bệnh sớm. Hammer giải thích rằng có ba cấp độ bệnh tiêu chảy ở lợn. Dấu hiệu quan trọng điển hình của bệnh kiết lỵ ở lợn là sự tiến triển đến phân có chứa chất nhầy trong suốt, dạng gelatin và máu đỏ tươi, kèm theo mùi hôi đặc trưng.

• Cấp độ 1: Xi măng mềm, ướt
• Cấp độ 2: Dịch lỏng có chất nhầy
• Độ 3: Dịch lỏng có chất nhầy, có thể có máu hoặc có cả máu và chất nhầy.

“Nghiên cứu đã chỉ ra rằng trong sản xuất tại ba địa điểm (nuôi lợn giống, nuôi lợn con và nuôi lợn thịt), tỷ lệ chúng ta thấy bệnh tiêu chảy ra máu thực sự chỉ chiếm từ 3% đến 5%,” ông nói. “Hầu hết các trường hợp là tiêu chảy lỏng, dính, có thể ảnh hưởng đến từ 50% đến 100% số lợn trong chuồng.”

Chỉ dựa vào các dấu hiệu lâm sàng thì chỉ đủ để chẩn đoán sơ bộ. Lợn nái thường không biểu hiện các dấu hiệu lâm sàng. Ngay cả khi mắc bệnh, lợn cũng không có vẻ bị đau đớn lắm cho đến khi bệnh tiến triển, Hammer nói. Tuy nhiên, nếu không được điều trị, bệnh sẽ gây ra tình trạng lợn còi cọc và lợn sẽ bắt đầu chết.

Loại bỏ bệnh kiết lỵ ở lợn

Bệnh kiết lỵ ở lợn rất khó loại bỏ. Theo ông Hammer, việc loại bỏ bằng phương pháp điều trị cần có thuốc phù hợp, vệ sinh và khử trùng dưới sự hướng dẫn của bác sĩ thú y phụ trách đàn lợn. Nếu đàn lợn của bạn bị tiêu chảy lan rộng hoặc phổ biến, ông khuyên các nhà sản xuất nên đi khám để được chẩn đoán chính xác.

“Khi lợn thịt bị tiêu chảy, mọi người thường nghĩ đến viêm ruột non do vi khuẩn Lawsonia gây ra , nhưng hiếm khi họ nghĩ đến bệnh kiết lỵ ở lợn,” ông nói. “Cùng một loại thuốc có thể chữa khỏi cả hai bệnh, nhưng nếu bạn điều trị cho một đàn lợn vì nghi ngờ bị viêm ruột non, và sáu tuần sau chúng lại bị tiêu chảy cùng loại, hãy tiến hành nuôi cấy kỵ khí ngay lập tức.”

Nguy cơ chẩn đoán sai: Phân biệt bệnh kiết lỵ với viêm hồi tràng và nhiễm khuẩn Salmonella

Mặc dù việc nuôi cấy vi khuẩn cần nhiều thời gian hơn để có kết quả, Hammer cho rằng đây là một xét nghiệm chính xác hơn. Khi đối phó với bệnh tiêu chảy, việc biết mình đang đối phó với cái gì là rất quan trọng. Ông tin rằng đó là lý do tại sao bệnh kiết lỵ ở lợn đang tái xuất hiện nhiều hơn hiện nay – bởi vì nó thường bị chẩn đoán sai.

“Cùng một loại thuốc điều trị cả hai bệnh. Khi bạn nghĩ mình đã giải quyết được ‘vấn đề’, mà nó lại tái phát, thì thực chất bạn đã vô tình theo dõi nó đi khắp nơi,” Hammer nói. “Bệnh kiết lỵ ở lợn không tạo ra khả năng miễn dịch giống như bệnh viêm ruột non.”

Trong khoảng 80% trường hợp tiêu chảy ở lợn thịt mà ông điều trị, kết quả xét nghiệm cho thấy đó là nhiễm khuẩn Salmonella , viêm ruột non hoặc kiết lỵ ở lợn. Các loại thuốc hiện có để điều trị nhiều dạng tiêu chảy khác nhau có hiệu quả trong việc che giấu bệnh kiết lỵ ở lợn, nhưng ông muốn mọi người nhận thức được họ đang đối mặt với vấn đề gì.

“Tôi từng có một nhà sản xuất cứ khăng khăng rằng đàn gia súc của ông ta bị nhiễm khuẩn Salmonella ,” Hammer nói. “Chúng tôi lấy mẫu, làm xét nghiệm nuôi cấy kỵ khí và phát hiện ra đó là bệnh kiết lỵ. Hãy chẩn đoán đúng bệnh, đặc biệt nếu gia súc bị tiêu chảy kéo dài.”

Võ Văn Sự dịch: Persistent Diarrhea? Get the Right Diagnosis for Your Swine Herd https://www.porkbusiness.com/news/persistent-diarrhea-get-right-diagnosis-your-swine-herd